Đại lộ kinh hoàng ở tỉnh Quảng Trị năm 1972 – Highway of Horror in Quang Tri 1972
Đại lộ kinh hoàng ở tỉnh Quảng Trị năm 1972 – Highway of Horror in Quang Tri 1972 là đoạn đường Quốc Lộ 1 với hàng nghìn người chết trong chiến dịch Mùa Hè Đỏ Lửa năm 1972 đến nay đã được dân lập miếu thờ
Đại lộ Kinh Hoàng – Highway of Horror là tên không chính thức cho một đoạn đường dài 5.274 mét từ cầu Trường Phước đến cầu Bến Đá thuộc quận Hải Lăng tỉnh Quảng Trị. Theo các tin tức cũ ghi ghép thì trong chiến dịch Mùa Hè Đỏ Lửa năm 1972 hay phía Hà Nội gọi là chiến dịch Xuân Hè 1972 hay chiến dịch Nguyễn Huệ 1972, quân Giải Phóng đã vượt qua khu vực Phi Quân Sự DMZ và tấn công vào tỉnh Quảng Trị. Với sự áp đảo về quân số và hỏa lực, quân Giải Phóng nhanh chóng đánh tan sư đoàn 3 VNCH và tạo sự rối loại trong hàng ngũ quân đội Sài Gòn. Quân VNCH phải rút lui về Huế và dân chúng do lo sợ đã ùn ùn di tản về Nam và pháo tầm xa của Quân Giải Phóng đã bắn theo dọc đường QL 1 để ngăn sự rút quân này
Phía Hà Nội đã chối bỏ điều này và cho rằng đó là sự xuyên tạc, vu khống của chính quyền Việt Nam Cộng Hòa
Tác giả Quý Hải ghi :
“Một tiểu đoàn pháo 130mm của trung đoàn 38 được cấp thêm 700 trái đạn , chuyển sang làm nhiệm vụ bắn chặn địch rút chạy theo trục đường số 1
Sáng ngày 15-5-1972, trong lúc bộ binh qua cầu tiến vào thị xã Quảng Trị và tiếp tục truy kích địch, các khẩu pháo 122mm và 130mm của trung đoàn 38 chụp lên đội hình địch và cơ giới địch đang chen chúc dày đặc trên đường 1, gây cháy nổ và ùng tắc, tạo thành 1 vùng lửa đỏ và khói bụi chùm kín. Trên quảng đường Quảng Trị – La Vang, địch rơi vào 1 thảm cảnh khủng khiếp”

Tên “Đại Lộ Kinh Hoàng” do phóng viên Ngy Thanh và Đoàn Kế Tường sử dụng để đặt tên cho bài viết đăng trên “báo Sóng Thần” ngày 3 tháng 7 năm 1972 khi chứng kiến hàng trăm thi thể sau gần 3 tháng từ khi chiến dịch Nguyễn Huệ nổ ra vẫn còn nằm phơi mình trên Quốc Lộ 1 . Theo phóng viên Ngy Thanh thuật lại : “Bài phóng sự của báo Sóng Thần được viết vào tối ngày 1/07/1972, xong, ra bưu điện gọi tin về tòa soạn, hôm sau, bản tin mới lên mặt báo để in ra vào chiều ngày 2/07, do đó, báo được in vào ngày 3/07/197”
Trong bài báo ngày 3/7/1972 này, phóng viên Ngy Thanh đã sử dụng cụm từ “Đại Lộ Kinh Hoàng” cho đoạn đường chỉ dài đúng 5.274 mét từ cầu Bến Đá tới cầu Trường Phước ở Hải Lăng, tỉnh Quảng Trị. Tờ Báo Sóng Thần đã kêu gọi sự quyên góp giúp đỡ để chôn cất những thi hài trên cũng như gia đình các nạn nhân. Sau đó, trong giai đoạn Mùa Hè Đỏ Lửa 1972, người dân đã lập miếu thờ những nạn nhân tử nạn trên con đường này và đến ngày nay miếu vẫn còn và được tu bổ khá tôn nghiêm
Miếu thờ là là “Đài Địa Tạng”, được báo Sóng Thần xây dựng sau các đợt lượm xác và mai táng, thì số tiền quyên góp còn thừa, không thể hoàn trả cho các ân nhân, nên tòa soạn báo đã quyết định sử dụng để xây. Khi xây xong vào đầu năm 1973, thì tòa soạn cử ông Lý Đại Nguyên từ SG bay ra, đại diện cho tòa báo, để chủ tọa lễ khánh thành.










